1923 yılında Atatürk’ün isteğiyle, Mimar Vedat Tek (1873-1942) tarafından Cumhuriyet Halk Fırkası Mahfeli (Parti Merkezi) olarak tasarlanan ve inşa edilen bina işlevi değiştirilerek, 18 Ekim 1924 tarihinden 27 Mayıs 1960 tarihine kadar 36 yıllık bir dönem boyunca Meclis olarak kullanılmıştır. Cumhuriyetin gelişmesi için önemli kararların alındığı; çağdaş yasaların çıkarıldığı; uluslararası alanda Türkiye'nin etkinliğini ve saygınlığını artıran antlaşmaların yapıldığı; çok partili sisteme geçişin sağlandığı önemli bir yapıdır.

1961 yılında meclisin yeni yapılan modern binasına taşınması üzerine II. Türkiye Büyük Millet Meclisi binası, Merkezî Antlaşma Teşkilâtı'na (CENTO) tahsis edilmiştir. 1961-1979 yıllarında CENTO Genel Merkezi olarak kullanılan bu bina CENTO'nun kaldırılması ile aynı yıl Kültür Bakanlığı'na devredilmiştir. Binanın ön kısmının Cumhuriyet Müzesi olarak düzenlenmesi, arka kısmının ise Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nün hizmet binası olarak kullanılması kararlaştırılmış; müzeye ayrılan yapı kısmının, onarım, restorasyon ve teşhir tanzim çalışmaları tamamlanmış ve 30 Ekim 1981 tarihinde “Cumhuriyet Müzesi” ilk kez ziyarete açılmıştır. Müzenin daha fonksiyonel ve çağdaş hale getirilebilmesi için Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünce yapılan araştırmalar sonucu hazırlanan projelere göre uygulama çalışmaları yapılmış, 28.11.2007 tarihinde onarım, restorasyon ve teşhir tanzim çalışmaları için ziyarete kapatılan Cumhuriyet Müzesi 29 Ekim 2008 tarihinde tekrar ziyarete açılmıştır.

Müze giriş katının teşhir tanzimi, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünce; Hacettepe Üniversitesi “Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Temuçin Faik Ertan ve Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı’ndan Hüseyin Tosun’un danışmanlığında hazırlanmıştır. Ziyaretçiyi ilk olarak, duvara yansıtılan “Meclis Açılış Konuşması” ile Atatürk’ün karşıladığı Müzede, Bina Tarihçesi, 1924-1960 yıllarına ait Meclis faaliyetleri ile Atatürk Devrim ve ilkelerinin anlatıldığı bilgi panoları, grafik görseller, Cumhuriyet’in ilanından sonra ekonomik, sosyal ve kültürel alanlarda gerçekleştirilen yeniliklere ilişkin eserler ve dönemin üç Cumhurbaşkanına (Atatürk, İnönü ve Celâl Bayar) ait şahsi eşyalar sergilenmektedir.

Cumhuriyet Müzesi “Çocuk Dostu Müze” programı kapsamındadır.

Ankara Cumhuriyet Müzesi (II.TBMM) Üst Kat Sergilemesi

Ankara Cumhuriyet Müzesi Üst Kat Tefriş Projesi kapsamında yapılan düzenlemeler 23 Nisan 2009 tarihinde tamamlanarak ziyarete açılışı gerçekleştirilmiştir.

Proje kapsamında yapılan çalışmalarda; TBMM Kütüphanesinde, Cumhuriyet Müzesi Üst Kat Odalarına ait (Cumhurbaşkanlığı Kabul Salonu ve Meclis Başkanlığı) görsel belgelere dayanarak mobilya ve aksesuarların Cumhuriyetin ilk yıllarında (1925-1935) II. Meclis’te kullanıldığı daha sonraları da Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 1961 yılında yeni binasında faaliyete geçmesiyle beraber İstanbul Dolmabahçe Sarayı Müze Müdürlüğü tarafından Ankara’dan İstanbul’a nakledildiği anlaşılmıştır.

Bu nedenle Dolmabahçe Sarayında bulunan ve o dönemde kullanıldığı tespit edilen eşyalar Dolmabahçe Sarayından Ankara Cumhuriyet Müzesine nakledilerek orijinal fotoğraflarından da yararlanılarak Cumhurbaşkanlığı Kabul Salonu ve Meclis Başkanlığı salonları düzenlenmiştir. Bu katta yer alan diğer mekânların tefrişi; 1931 yılına ait Meclis Yerleşim Planına bağlı kalınarak projelendirilmiş olup, bu odaların sergilemesinde kullanılan mobilya ve aksesuarlar ise Bakanlığımıza bağlı müzelerin teşhir salonları ve depolarından Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki tefriş anlayışına uygun malzemelerden seçilerek tamamlanmış, binanın hizmet verdiği dönemlerde Cumhurbaşkanları, Meclis Başkanları, Başbakanlar, Bakanlar ve Kadın Milletvekillerinin görsel, yazınsal bilgilerle fotoğraflarına ait bilgi panoları da hazırlanarak teşhiri tamamlanmıştır.